Stambomen


Jentje Post


Over het leven van Jentje Sybrens Post is zoveel te vertellen, dat het een aparte pagina rechtvaardigt.

 

Jentje is de oudste van het gezin. Het is zijn grote wens om dominee te worden. daarvoor studeert hij hard in de avonduren, na zijn dagelijkse werk met de voeten in een teil met koud water, om maar wakker te blijven.

 

Ds. Post was toen een bejaarde man, slecht te verstaan geluidsapparatuur was nog onbekend. Ds. Post is gestorven enkele minuten voordathij de preekstoel opging, en Ds. Zemel moest onvoorbereid de preekstoel op, al met al was het een bewogen zondag. (verslag van "Polderventje" op ZeelandNet)

 

Over de vrijmaking:

De Vrijmaking van 1944

De volgende synode begon in Sneek (1939) en bleef ook na het uitbreken van de oorlog vergaderen, maar dan in geheime zittingen in Utrecht tot 1942. Toen werden vier leeruitspraken gedaan, waarvan die over het genadeverbond het bekendst geworden is. Daarin komt de stelling voor dat 'het zaad des verbonds krachtens de belofte van God te houden is voor wedergeboren en in Christus geheiligd, totdat bij het opwassen uit hun wandel of leer het tegendeel blijkt'. Achtergrond hiervan is, dat volgens de leer van Kuyper, Gods verbond alleen is opgericht met de uitverkorenen, dus met degenen die behouden worden. Nu is de doop het teken van het verbond. Maar als een gedoopte nu later een goddeloze blijkt te zijn? Dan kan hij dus niet wedergeboren zijn en dus niet tot het verbond behoren. En wie weet nu hoe het later zal gaan als een baby gedoopt wordt? Vandaar de gekunstelde oplossing die geciteerd werd, om het systeem kloppend te maken.

Nu zou deze uitspraak vermoedelijk niet tot een breuk geleid hebben, als de synode niet bovendien uitgesproken had, dat men bij kerkelijke examens zich ervan moest 'vergewissen, dat de kandidaten instemmen met de leeruitspraken'. Zo werd de ongelukkige uitspraak bindend voor het geweten opgelegd. En daar brak het op. De hoogleraren Schilder en Greydanus, die zich niet bij de uitspraken neerlegden, werden in 1944 geschorst en afgezet, zelfs uit hun ambt van predikant. Hun kerkenraad (in Kampen) hield deze besluiten niet 'voor vast en bondig', naar art. 31 van de kerkorde, omdat men meende, dat niet te bewijzen viel dat de leeruitspraken overeenstemmen met Gods Woord. Alle ambtsdragers van Kampen die voor dit kerkenraadsbesluit hadden gestemd, en dat was een ruime meerderheid, werden onmiddellijk door de Generale Synode, tegen alle bepalingen van de kerkorde in, geschorst. Zo ging het ook in verscheidene andere plaatsen en uiteindelijk gingen zo'n 100.000 gereformeerden daarin mee. Zo werd men 'Vrijgemaakt'. Als de andere gereformeerden 'synodaal' genoemd worden, is dat omdat die zich door de synode hadden laten binden.

bron: http://www.ngk.nl/gesch.html

Van de website van de Gereformeerde kerk Vrijgemaakt te Axel komt het volgend verhaal: In 1925 komt Ds. J.S. Post naar Axel, die tot zijn overlijden in 1947 aan Axel verbonden blijft. Het is 1927, wanneer enkele broeders woonachtig te Spui, maar behorend tot de kerk van Axel, aan de kerkenraad verzoeken om kerksplitsing te overwegen en over te gaan tot instituering van een kerk te Spui. Een commissie van onderzoek wordt benoemd, rapporten worden uitgebracht, maar tot kerkinstituering komt het niet. Als echter in mei 1940, na het uitbreken van de 2e wereldoorlog de galerij van de kerk tijdens de kerkdiensten gesloten moet blijven "vanwege beschietingsgevaar vanuit de lucht" is het aantal overblijvende zitplaatsen te weinig en wordt besloten tijdelijk ook diensten te beleggen te Spui. Als het gevaar voor beschieting is geweken komt opnieuw het verzoek van de broeders te Spui om de kerkdiensten daar voort te zetten. Dit wordt goed gevonden, de plannen tot instituering nemen vaste vormen aan en in een kerkdienst te Spui op 29 dec. 1940 worden daar de ambtsdragers bevestigd en is het zelfstandig bestaan van de kerk te Spui een feit.De kerk te Axel vermindert hierdoor met 501 leden en telt per 1 jan. 1941 1336. In 1942 wordt door de kerkenraad de noodzaak uitgesproken van het beroepen van een tweede predikant en in juni 1943 wordt Ds. D. Zemel bevestigd. Beide predikanten, Ds. Post en Ds. Zemel hebben veel mogen betekenen voor de Vrijmaking in Axel en in Zeeuwsch-Vlaanderen. De in de dertiger jaren ontstane meningsverschillen over bepaalde geloofswaarheden die vooral sinds 1936 werden aangeduid als "leer"-geschillen, (waardoor ze een zwaarder accent kregen), laten ook de kerk te Axel niet onberoerd. Op 2 april 1942 besluit de kerkenraad aan het moderamen der Gen. Synode te verzoeken de leergeschillen niet in behandeling te nemen. 2 mei 1943 besluit de kerkenraad om het bezwaarschrift wat Ds. Post aan de Synode richt te ondersteunen met het volgende schrijven: "In aansluiting aan het bijgaand bezwaarschrift van zijn Dienaar des Woords, Ds. J.S. Post, verzoekt de raad der gereformeerde kerk te Axel u dringend de eis van instemming met de uitspraken van de Synode Sneek-Utrecht, inzake het Genade-Verbond aan de predikanten gesteld, terug te nemen, opdat geen belemmering in de weg gelegd wordt aan de, naar zijn mening schriftuurlijke verbondsprediking van zijn beide predikanten." Het bezwaarschrift is aan alle kerken toegezonden. De vrijmaking in Zeeuwsch-Vlaanderen vindt plaats tijdens de vergadering der Classis Axel op 31 juli 1945: Op deze vergadering is er mededeling van de kerkenraad te Hoek, dat hij de leerbeslissingen der Synode van 1942 inzake het zaad des verbonds en de daaruit voortvloeiende schorsingen en afzettingen niet voor vast en bondig kan houden, en het voorstel van de kerk te Hoek, dat de Classis datzelfde zal uitspreken. Reeds bij de constituering van de classisvergadering wordt er bezwaar gemaakt tot toelating van de afgevaardigden van die kerk. Daar echter de credentiebrief van de kerk te Hoek gelijk is aan die van alle kerken, kan die niet-toelating niet doorgaan. Daarop komt het voorstel Hoek in bespreking en wordt er tenslotte over gestemd: 10 voor vast en bondig en 6 tegen. De tegenstemmers (de afgevaardigden van de kerken te Axel, Spui en Hoek) verklaren zich niet te conformeren aan het meerderheidsbesluit. Ook Ds. Post (als adviserend lid aanwezig) conformeert zich niet. De preses, Ds. Tiemens uit Aardenburg stelt voor uit te spreken dat de basis voor verdere samenwerking ontbreekt en aan de afgevaardigden van Axel, Spui en Hoek verzocht wordt heen te gaan. Dit wordt met 10 stemmen aangenomen; de zes niet conformerenden stemmen niet mee. Na de aanneming van dit voorstel vraagt Ds. Francke van Hoek nog het woord, maar de preses zegt: "Ik kan u het woord niet meer geven, u kunt alleen maar heengaan." De afgevaardigden van Axel, Hoek en Spui en ook het adviserend lid, Ds. Post gaan heen en daarmee is het buiten verband geplaatst zijn een feit. Schriftgetrouwe prediking en goede voorlichting in de kerkelijke bladen door de Ds. Post en Zemel hebben tot resultaat dat het overgrote deel van de gemeente trouw is gebleven aan Schrift en Belijdenis. Ds. Post is in oktober 1947, vlak voor de aanvang van de kerkdienst, in de consistoriekamer plotseling overleden en Ds. Zemel neemt in 1951 een beroep aan naar Enschede. De kerkenraad besluit in 1948 om de vakature Ds. Post niet te vervullen. In de vakature Ds. Zemel wordt voorzien door dominee A. Kuiper, die van 1951 tot 1970 in Axel heeft gewerkt.

23. Bezwaarschrift van ds J. S. Post te Axel tegen de door de generalesynode van Middelburg gedane uitspraak inzake het kiesrecht der vrouw(Acta, artikel 36)

Ouderling Nijdam rapporteert namens commissie III over een bezwaarschrift van ds J. S. Post te Axel tegen het door de generalesynode van Middelburg 1933 (Acta, artikel 36) genomen besluit inzakezijn verzoek om herziening van de door de synode van Arnhemgedane uitspraak omtrent het kiesrecht der vrouw, K e 23. Op voorstel der commissie besluit de synode, overwegende dat doords Post ook thans geen nieuwe motieven zijn aangevoerd welke zoudenkunnen leiden tot herziening van de gedane uitspraak, zijn verzoekaf te wijzen op dezelfde gronden als door de synode van Middelburgis geschied.

ACTA DER GENERALE SYNODE VAN DE GEREFORMEERDE KERKEN IN NEDERLAND GEHOUDEN TE AMSTERDAM VAN 25 AUGUSTUS TOT 2 OCTOBER 1936

De praeses doet mededeeling van een gedrukte en aan alle leden dersynode toegezonden missive van ds J. S. Post te Axel met een begeleidendschrijven van den kerkeraad aldaar en een brief van mr A. J. L. van BeeckCalkoen te Wageningen, alle rakende de leeruitspraken van de synodeSneek/Utrecht en de binding der candidaten daaraan. Waar deze zakendoor de synode reeds zijn afgehandeld, worden deze stukken voor kennis-geving aangenomen.

Dr De Groot rapporteert namens commissie I over een schrijven vands J. S. Post te Axel, waarin hij er zich over beklaagt, dat hij op zijngravamen tegen de uitspraak der synode van Sneék/Utrecht inzake hetverbond geen antwoord heeft ontvangen (cf. art. 338). De synode neemt het voorstel der commissie aan, dat na eenige wijziging aldus luidt: De commissie stelt voor ds Post te berichten, met speciale verwijzingnaar pag. 16—27 van het praeadvies van de commissie, dat hij zich doorde op de gravamina van prof. Greijdanus, dr Los c. s. en anderen genomenbesluiten en de motiveering daarvan in het praeadvies als voldoende be-antwoord dient te beschouwen en hem ter nadere adstructie een exemplaarvan dit praeadvies ter beschikking te stellen.

ACTA DER GENERALE SYNODE VAN DE GEREFORMEERDE KERKEN IN NEDERLAND GEHOUDEN juni 1944 - augustus 1945 Utrecht

Geen wonder dat Prof. Fabius in zijn "Studiën en Schetsen" er gedurig op terug komt, dat vooral in onze tijd eengeest rondsluipt, die de principiële lijnen, wat betreft de roeping der vrouw, verdoezelt en onder de leuze van reactie en conservatisme ons leert afzien van het uitgangspunt, dat ons voor onze beginselen is gegeven in Gods heilig Woord.

Nog wijst Prof. Fabius op een vlugschrift van Ds. J. S. Post, uitgegeven in 1923: het revolutionaire vrouwenkiesrecht en de strijd om vrouw en huisgezin". Daaruit citeert Prof. Fabius: "de, schrijver waarschuwt daarin met grote ernst tegen de moderne vrouwenbeweging die aan de gehuwde vrouw haar schone plaats ontneemt. Die aan de man "de hulp" tegenover zich, en aan het kind de moeder ontrooft. Die triomfeert in het vrouwenkiesrecht, dat de vrouw ook in de regeling van 's lands zaken tot gelijkgerechtigde van de man verklaart en reeds in zoverre de richting der Staten-Generaal betekenis voor de regering heeft - aan de vrouw regeermacht schenkt, bovendien de mogelijkheid schept, dat zij direct aan de regering deelneemt.

Met een gelukkige greep brengt de schrijver het vrouwenkiesrecht, in zoverre dit een wezenlijk bestanddeel uitmaakt van ene beweging, die leidt tot vernietiging van het gezin, in verband met het gebod: gij zult niet echtbreken.

Citaat uit: Het calvinistisch beginsel in zijn wording door Calvijn, door Ds. J.D. Barth te Alphen aan de Rijn.

 

 

 

 

 

 

 

In De Reformatie  werd voortdurende positie gekozen tegen het nieuwe  kerkrecht, dat door De Heraut werd uitgedragen. Naast S. Greijdanus,  bestreed de Haarlemse predikant C. Veenhof in enkele artikelenreeksen het nieuwe kerkrecht ondermeer met citaten van o.m. H. H. Kuyper, die dateerden van voor de  synode te Assen in l926 en van de drijvende kracht achter de Doleantie: A. Kuyper. Ds. J. S. Post, die sedert l925 de Gereformeerde Kerk van Axel diende, publiceerde in l938 en l938 in De Reformatie  tot twee maal toe een serie artikelen over De zelfstandigheid van de plaatselijke kerk. De schrijver zag in het nieuwe kerkrecht een bedreiging daarvan.

Onontbindbaarheid van het huwelijk, J.S. Post. Uitgegeven Kok Kampen 1930. 23 pag.
Overdruk uit "Antirevolutionaire staatkunde" 

In Waarheid en recht, jaargang 1, 1945 schrijft hij een artikel over 2 koningen 13: 20,21: "Leven uit den dood  (Elisa's graf)"